Przedsiębiorstwo

Samodzielna, samofinansująca się jednostka organizacyjna. Prowadzi działalność gospodarczą w celu zysku, w oparciu o rachunek zysków i strat (rachunek ekonomiczny). Wytwarza dobra oraz świadczy usługi.

Cechy charakterystyczne działania przedsiębiorstwa

  • samodzielność prowadzenia działalności gospodarczej
  • równość wobec prawa
  • zarobkowy cel prowadzonej działalności
  • posiadanie bazy materialnej niezbędnej do prowadzenia działalności
  • zarządzanie przez uprawnione osoby lub organy

Otoczenie bliższe z perspektywy przedsiębiorstwa

Otoczeniem bliższym przedsiębiorstwa są instytucje i organizacje wchodzące w bezpośrednie kontakty z przedsiębiorstwem lub oddziałujące na nie w specyficzny sposób. Są to przede wszystkim nabywcy, którzy kupują produkty przedsiębiorstwa, dostawcy dostarczający do przedsiębiorstwa odpowiednie materiały czy towary, pracownicy, firmy konkurencyjne, banki i inne instytucje finansowe, a także agencje doradcze i marketingowe.

Elementy tworzące otoczenie bliższe

  • Konkurencja
  • Odbiorcy
  • Dostawcy
  • Organizacje społeczno - polityczne
  • Banki
  • Regulatorzy - np. urzędy, zakłady ubezpieczeń
  • Inne instytucje - np. instytucje doradcze, parafie

Otoczenie dalsze z perspektywy przedsiębiorstwa

Otoczeniem dalszym (pośrednim) są wszystkie czynniki, które oddziałują nie tylko na jedno konkretne przedsiębiorstwo, ale także na inne o podobnym profilu działalności lub położone na tym samym terytorium. Narzucają przedsiębiorstwu określone warunki. Jego elementami są obowiązujące zasady działania ustalane przez organy władzy i administracji.

Elementy tworzące otoczenie dalsze

  • Przyroda - natura
  • Makroekonomia - popyt, podaż, zamożność społeczeństwa
  • Stan gospodarki
  • Elementy polityczno-prawne - zmieniające się przepisy, obciążenia podatkowe
  • Stosunki międzynarodowe - polityka w zakresie importu i eksportu, uczestnictwo Polski w UE
  • Technika - nowe technologie, nowe produkty
  • Ekologia - zanieczyszczanie środowiska, skażenie wód
  • Demografia - struktura ludności, przyrost naturalny
  • Socjokultura - religia, tradycje, przyzwyczajenia

PEST(EL)

Political, Economic, Social, Technological – narzędzie planowania polegające na analizowaniu czynników politycznych, ekonomicznych, społecznych i technologicznych (czynniki i trendy). Skrót często jest rozszerzany do formy PESTEL, a litery "e" i "l" oznaczają "enviromental" - środowiskowe i "legal" - prawne

Metody analizy otoczenia

Metoda scenariuszowa

W jej ramach, organizacja identyfikuje najważniejsze czynniki, które mogą mieć wpływ na jej funkcjonowanie kolejnych latach. Następnie wybiera dwa o największej wadze i prawdopodobieństwie.
Oba faktory trafiają następnie na dwie osie – pionową i poziomą. Na jednym krańcu każdej znajduje się negatywna wersja czynnika – np. niski poziom regulacji prawnych, a na drugim pozytywna – wysoki poziom regulacji. W wyniku skonfrontowania czynników z pionowej i poziomej osi powstają cztery scenariusze, na które musi przygotować się organizacja w kolejnych latach.

Metoda delficka

Polega na proszeniu o wsparcie rozmaitych ekspertów, którzy wyrażają swoje opinie. Na ich podstawie wypracowuje się jednorodne stanowisko. U jej podstaw leży bowiem założenie, że uzyskanie konsensusu między ekspertami zaowocuje również najbardziej prawdopodobną wizją wpływu czynników społecznych, ekonomicznych czy technologicznych na funkcjonowanie firmy.

Osoba fizyczna

Jest nią każdy człowiek od momentu poczęcia do śmierci.

Osoba prawna

Jest to podmiot, który samodzielnie dysponuje swoim majątkiem i ponosi pełną odpowiedzialność majątkową za swoje decyzje.

Osobowość prawna

Zdolność przedsiębiorstwa do podejmowania działań prawnych w swoim imieniu (zaciąganie zobowiązań, podpisywanie umów).

Podział działalności gospodarczych

Działalność gospodarcza:

  • Jednoosobowa działalność gospodarcza
  • Spółki
    • Spółki cywilne - nie posiadają osobowości prawnej, nie stanowią jednostki organizacyjnej posiadającej podmiotowość prawną, regulowane przez prawo zobowiązań
    • Spółki prawa handlowego
      • Spółki kapitałowe:
      • Spółka z ograniczoną odpowiedzialnością
      • Spółka akcyjna - posiada osobowość prawną. Założyciel spółki akcyjnej może być jeden lub kilku. Spółki akcyjnej nie może założyć, jako jej jedyny akcjonariusz, jednoosobowa spółka z ograniczoną odpowiedzialnością. Wspólnicy tego rodzaju działalności uczestniczą w wyniku objęcia akcji wyemitowanych przez spółkę. Kupno akcji spółki akcyjnej powoduje, że właściciel akcji jest wspólnikiem spółki, czyli jej akcjonariuszem.
      • Spółki osobowe:
      • Spółka jawna - prowadzi przedsiębiorstwo pod własną firmą (nazwą spółki). Nie posiada osobowości prawnej, ale ma zdolność prawną. Jest to dobre rozwiązanie dla wspólników z jednej branży, wykonujących działalność o niewielkim stopniu ryzyka, w małej albo średniej skali.
      • Spółka partnerska
      • Spółka komandytowa
      • Spółka komandytowo - akcyjna

Komplementariusz a komandytariusz

Ich łączną cechą jest to, że są wspólnikami spółki komandytowej.

Komplementariusz - inaczej wspólnik aktywny. Ma ustawowe prawo do kierowania i reprezentacji spółki. Jednocześnie odpowiada całym swoim majątkiem osobistym za zobowiązania spółki.

Komandytariusz - inaczej wspólnik pasywny. Jego rola zasadniczo opiera się na biernym inwestowaniu w spółkę. Komandytariusz nie ma ustawowego prawa do kierowania i reprezentacji spółki. Jego zgoda jest konieczna tylko do podejmowania szczególnie istotnych dla spółki decyzji. Ma też uprawnienia kontrolne i oczywiście prawo do części zysku. Jednocześnie komandytariusz odpowiada za zobowiązania spółki w ograniczony sposób – nie całym swoim majątkiem osobistym.


Jedno ze źródeł: questus.pl - dostęp w dniu 28.02.22r.